Job 32–37

32¹Omiserunt autem tres viri isti respondere Job, eo quod justus sibi videretur. ²Et iratus indignatusque est Eliu filius Barachel Buzites, de cognatione Ram: iratus est autem adversum Job, eo quod justum se esse diceret coram Deo. ³Porro adversum amicos ejus indignatus est, eo quod non invenissent responsionem rationabilem, sed tantummodo condemnassent Job. ⁴Igitur Eliu expectavit Job loquentem, eo quod seniores essent qui loquebantur. ⁵Cum autem vidisset quod tres respondere non potuissent, iratus est vehementer. ⁶Respondensque Eliu filius Barachel Buzites, dixit:

Junior sum tempore, vos autem antiquiores:

idcirco, demisso capite,

veritus sum vobis indicare meam sententiam.

⁷Sperabam enim quod ætas prolixior loqueretur,

et annorum multitudo doceret sapientiam.

⁸Sed, ut video, spiritus est in hominibus,

et inspiratio Omnipotentis dat intelligentiam.

⁹Non sunt longævi sapientes,

nec senes intelligunt judicium.

¹⁰Ideo dicam: Audite me:

ostendam vobis etiam ego meam sapientiam.

¹¹Expectavi enim sermones vestros;

audivi prudentiam vestram,

donec disceptaremini sermonibus;

¹²et donec putabam vos aliquid dicere, considerabam:

sed, ut video, non est qui possit arguere Job,

et respondere ex vobis sermonibus ejus.

¹³Ne forte dicatis: Invenimus sapientiam:

Deus projecit eum, non homo.

¹⁴Nihil locutus est mihi:

et ego non secundum sermones vestros respondebo illi.

¹⁵Extimuerunt, nec responderunt ultra,

abstuleruntque a se eloquia.

¹⁶Quoniam igitur expectavi, et non sunt locuti:

steterunt, nec ultra responderunt:

¹⁷respondebo et ego partem meam,

et ostendam scientiam meam.

¹⁸Plenus sum enim sermonibus,

et coarctat me spiritus uteri mei.

¹⁹En venter meus quasi mustum absque spiraculo,

quod lagunculas novas disrumpit.

²⁰Loquar, et respirabo paululum:

aperiam labia mea, et respondebo.

²¹Non accipiam personam viri,

et Deum homini non æquabo.

²²Nescio enim quamdiu subsistam,

et si post modicum tollat me factor meus.

33¹Audi igitur, Job, eloquia mea,

et omnes sermones meos ausculta.

²Ecce aperui os meum:

loquatur lingua mea in faucibus meis.

³Simplici corde meo sermones mei,

et sententiam puram labia mea loquentur.

⁴Spiritus Dei fecit me,

et spiraculum Omnipotentis vivificavit me.

⁵Si potes, responde mihi,

et adversus faciem meam consiste.

⁶Ecce, et me sicut et te fecit Deus,

et de eodem luto ego quoque formatus sum.

⁷Verumtamen miraculum meum non te terreat,

et eloquentia mea non sit tibi gravis.

⁸Dixisti ergo in auribus meis,

et vocem verborum tuorum audivi:

⁹Mundus sum ego, et absque delicto:

immaculatus, et non est iniquitas in me.

¹⁰Quia querelas in me reperit,

ideo arbitratus est me inimicum sibi.

¹¹Posuit in nervo pedes meos;

custodivit omnes semitas meas.

¹²Hoc est ergo in quo non es justificatus:

respondebo tibi, quia major sit Deus homine.

¹³Adversus eum contendis,

quod non ad omnia verba responderit tibi?

¹⁴Semel loquitur Deus,

et secundo idipsum non repetit.

¹⁵Per somnium, in visione nocturna,

quando irruit sopor super homines,

et dormiunt in lectulo,

¹⁶tunc aperit aures virorum,

et erudiens eos instruit disciplina,

¹⁷ut avertat hominem ab his quæ facit,

et liberet eum de superbia,

¹⁸eruens animam ejus a corruptione,

et vitam illius ut non transeat in gladium.

¹⁹Increpat quoque per dolorem in lectulo,

et omnia ossa ejus marcescere facit.

²⁰Abominabilis ei fit in vita sua panis,

et animæ illius cibus ante desiderabilis.

²¹Tabescet caro ejus,

et ossa, quæ tecta fuerant, nudabuntur.

²²Appropinquavit corruptioni anima ejus,

et vita illius mortiferis.

²³Si fuerit pro eo angelus loquens,

unus de millibus, ut annuntiet hominis æquitatem,

²⁴miserebitur ejus, et dicet:

Libera eum, ut non descendat in corruptionem:

inveni in quo ei propitier.

²⁵Consumpta est caro ejus a suppliciis:

revertatur ad dies adolescentiæ suæ.

²⁶Deprecabitur Deum, et placabilis ei erit:

et videbit faciem ejus in jubilo,

et reddet homini justitiam suam.

²⁷Respiciet homines, et dicet: Peccavi,

et vere deliqui, et ut eram dignus, non recepi.

²⁸Liberavit animam suam, ne pergeret in interitum,

sed vivens lucem videret.

²⁹Ecce hæc omnia operatur Deus

tribus vicibus per singulos,

³⁰ut revocet animas eorum a corruptione,

et illuminet luce viventium.

³¹Attende, Job, et audi me:

et tace, dum ego loquor.

³²Si autem habes quod loquaris, responde mihi:

loquere, volo enim te apparere justum.

³³Quod si non habes, audi me:

tace, et docebo te sapientiam.

34¹Pronuntians itaque Eliu, etiam hæc locutus est:

²Audite, sapientes, verba mea:

et eruditi, auscultate me.

³Auris enim verba probat,

et guttur escas gustu dijudicat.

⁴Judicium eligamus nobis,

et inter nos videamus quid sit melius.

⁵Quia dixit Job: Justus sum,

et Deus subvertit judicium meum.

⁶In judicando enim me mendacium est:

violenta sagitta mea absque ullo peccato.

⁷Quis est vir ut est Job,

qui bibit subsannationem quasi aquam:

⁸qui graditur cum operantibus iniquitatem,

et ambulat cum viris impiis?

⁹Dixit enim: Non placebit vir Deo,

etiam si cucurrerit cum eo.

¹⁰Ideo, viri cordati, audite me:

absit a Deo impietas,

et ab Omnipotente iniquitas.

¹¹Opus enim hominis reddet ei,

et juxta vias singulorum restituet eis.

¹²Vere enim Deus non condemnabit frustra,

nec Omnipotens subvertet judicium.

¹³Quem constituit alium super terram?

aut quem posuit super orbem quem fabricatus est?

¹⁴Si direxerit ad eum cor suum,

spiritum illius et flatum ad se trahet.

¹⁵Deficiet omnis caro simul,

et homo in cinerem revertetur.

¹⁶Si habes ergo intellectum, audi quod dicitur,

et ausculta vocem eloquii mei:

¹⁷numquid qui non amat judicium sanari potest?

et quomodo tu eum qui justus est in tantum condemnas?

¹⁸Qui dicit regi: Apostata;

qui vocat duces impios;

¹⁹qui non accipit personas principum,

nec cognovit tyrannum cum disceptaret contra pauperem:

opus enim manuum ejus sunt universi.

²⁰Subito morientur, et in media nocte turbabuntur populi:

et pertransibunt, et auferent violentum absque manu.

²¹Oculi enim ejus super vias hominum,

et omnes gressus eorum considerat.

²²Non sunt tenebræ, et non est umbra mortis,

ut abscondantur ibi qui operantur iniquitatem,

²³neque enim ultra in hominis potestate est,

ut veniat ad Deum in judicium.

²⁴Conteret multos, et innumerabiles,

et stare faciet alios pro eis.

²⁵Novit enim opera eorum,

et idcirco inducet noctem, et conterentur.

²⁶Quasi impios percussit eos

in loco videntium:

²⁷qui quasi de industria recesserunt ab eo,

et omnes vias ejus intelligere noluerunt:

²⁸ut pervenire facerent ad eum clamorem egeni,

et audiret vocem pauperum.

²⁹Ipso enim concedente pacem, quis est qui condemnet?

ex quo absconderit vultum, quis est qui contempletur eum,

et super gentes, et super omnes homines?

³⁰Qui regnare facit hominem hypocritam

propter peccata populi.

³¹Quia ergo ego locutus sum ad Deum,

te quoque non prohibebo.

³²Si erravi, tu doce me;

si iniquitatem locutus sum, ultra non addam.

³³Numquid a te Deus expetit eam, quia displicuit tibi?

tu enim cœpisti loqui, et non ego:

quod si quid nosti melius, loquere.

³⁴Viri intelligentes loquantur mihi,

et vir sapiens audiat me.

³⁵Job autem stulte locutus est,

et verba illius non sonant disciplinam.

³⁶Pater mi, probetur Job usque ad finem:

ne desinas ab homine iniquitatis:

³⁷quia addit super peccata sua blasphemiam,

inter nos interim constringatur:

et tunc ad judicium provocet sermonibus suis Deum.

35¹Igitur Eliu hæc rursum locutus est:

²Numquid æqua tibi videtur tua cogitatio,

ut diceres: Justior sum Deo?

³Dixisti enim: Non tibi placet quod rectum est:

vel quid tibi proderit, si ego peccavero?

⁴Itaque ego respondebo sermonibus tuis,

et amicis tuis tecum.

⁵Suspice cælum, et intuere:

et contemplare æthera quod altior te sit.

⁶Si peccaveris, quid ei nocebis?

et si multiplicatæ fuerint iniquitates tuæ, quid facies contra eum?

⁷Porro si juste egeris, quid donabis ei?

aut quid de manu tua accipiet?

⁸Homini qui similis tui est, nocebit impietas tua:

et filium hominis adjuvabit justitia tua.

⁹Propter multitudinem calumniatorum clamabunt,

et ejulabunt propter vim brachii tyrannorum.

¹⁰Et non dixit: Ubi est Deus qui fecit me,

qui dedit carmina in nocte;

¹¹qui docet nos super jumenta terræ,

et super volucres cæli erudit nos?

¹²Ibi clamabunt, et non exaudiet,

propter superbiam malorum.

¹³Non ergo frustra audiet Deus,

et Omnipotens causas singulorum intuebitur.

¹⁴Etiam cum dixeris: Non considerat:

judicare coram illo, et expecta eum.

¹⁵Nunc enim non infert furorem suum,

nec ulciscitur scelus valde.

¹⁶Ergo Job frustra aperit os suum,

et absque scientia verba multiplicat.

36¹Addens quoque Eliu, hæc locutus est:

²Sustine me paululum, et indicabo tibi:

adhuc enim habeo quod pro Deo loquar.

³Repetam scientiam meam a principio,

et operatorem meum probabo justum.

⁴Vere enim absque mendacio sermones mei,

et perfecta scientia probabitur tibi.

⁵Deus potentes non abjicit,

cum et ipse sit potens:

⁶sed non salvat impios,

et judicium pauperibus tribuit.

⁷Non auferet a justo oculos suos:

et reges in solio collocat in perpetuum,

et illi eriguntur.

⁸Et si fuerint in catenis,

et vinciantur funibus paupertatis,

⁹indicabit eis opera eorum,

et scelera eorum, quia violenti fuerunt.

¹⁰Revelabit quoque aurem eorum, ut corripiat:

et loquetur, ut revertantur ab iniquitate.

¹¹Si audierint et observaverint, complebunt dies suos in bono,

et annos suos in gloria:

¹²si autem non audierint,

transibunt per gladium,

et consumentur in stultitia.

¹³Simulatores et callidi provocant iram Dei,

neque clamabunt cum vincti fuerint.

¹⁴Morietur in tempestate anima eorum,

et vita eorum inter effeminatos.

¹⁵Eripiet de angustia sua pauperem,

et revelabit in tribulatione aurem ejus.

¹⁶Igitur salvabit te de ore angusto latissime,

et non habente fundamentum subter se:

requies autem mensæ tuæ erit plena pinguedine.

¹⁷Causa tua quasi impii judicata est:

causam judiciumque recipies.

¹⁸Non te ergo superet ira ut aliquem opprimas:

nec multitudo donorum inclinet te.

¹⁹Depone magnitudinem tuam absque…