Genesis 37–50

37¹Habitavit autem Jacob in terra Chanaan, in qua pater suus peregrinatus est. ²Et hæ sunt generationes ejus: Joseph cum sedecim esset annorum, pascebat gregem cum fratribus suis adhuc puer: et erat cum filiis Balæ et Zelphæ uxorum patris sui: accusavitque fratres suos apud patrem crimine pessimo. ³Israël autem diligebat Joseph super omnes filios suos, eo quod in senectute genuisset eum: fecitque ei tunicam polymitam. ⁴Videntes autem fratres ejus quod a patre plus cunctis filiis amaretur, oderant eum, nec poterant ei quidquam pacifice loqui. ⁵Accidit quoque ut visum somnium referret fratribus suis: quæ causa majoris odii seminarium fuit. ⁶Dixitque ad eos: Audite somnium meum quod vidi: ⁷putabam nos ligare manipulos in agro: et quasi consurgere manipulum meum, et stare, vestrosque manipulos circumstantes adorare manipulum meum. ⁸Responderunt fratres ejus: Numquid rex noster eris? aut subjiciemur ditioni tuæ? Hæc ergo causa somniorum atque sermonum, invidiæ et odii fomitem ministravit. ⁹Aliud quoque vidit somnium, quod narrans fratribus, ait: Vidi per somnium, quasi solem, et lunam, et stellas undecim adorare me. ¹⁰Quod cum patri suo, et fratribus retulisset, increpavit eum pater suus, et dixit: Quid sibi vult hoc somnium quod vidisti? num ego et mater tua, et fratres tui adorabimus te super terram? ¹¹Invidebant ei igitur fratres sui: pater vero rem tacitus considerabat.

¹²Cumque fratres illius in pascendis gregibus patris morarentur in Sichem, ¹³dixit ad eum Israël: Fratres tui pascunt oves in Sichimis: veni, mittam te ad eos. Quo respondente, ¹⁴Præsto sum, ait ei: Vade, et vide si cuncta prospera sint erga fratres tuos, et pecora: et renuntia mihi quid agatur. Missus de valle Hebron, venit in Sichem: ¹⁵invenitque eum vir errantem in agro, et interrogavit quid quæreret. ¹⁶At ille respondit: Fratres meos quæro: indica mihi ubi pascant greges. ¹⁷Dixitque ei vir: Recesserunt de loco isto: audivi autem eos dicentes: Eamus in Dothain. Perrexit ergo Joseph post fratres suos, et invenit eos in Dothain. ¹⁸Qui cum vidissent eum procul, antequam accederet ad eos, cogitaverunt illum occidere: ¹⁹et mutuo loquebantur: Ecce somniator venit: ²⁰venite, occidamus eum, et mittamus in cisternam veterem: dicemusque: Fera pessima devoravit eum: et tunc apparebit quid illi prosint somnia sua. ²¹Audiens autem hoc Ruben, nitebatur liberare eum de manibus eorum, et dicebat: ²²Non interficiatis animam ejus, nec effundatis sanguinem: sed projicite eum in cisternam hanc, quæ est in solitudine, manusque vestras servate innoxias: hoc autem dicebat, volens eripere eum de manibus eorum, et reddere patri suo. ²³Confestim igitur ut pervenit ad fratres suos, nudaverunt eum tunica talari et polymita: ²⁴miseruntque eum in cisternam veterem, quæ non habebat aquam. ²⁵Et sedentes ut comederent panem, viderunt Ismaëlitas viatores venire de Galaad, et camelos eorum portantes aromata, et resinam, et stacten in Ægyptum. ²⁶Dixit ergo Judas fratribus suis: Quid nobis prodest si occiderimus fratrem nostrum, et celaverimus sanguinem ipsius? ²⁷melius est ut venundetur Ismaëlitis, et manus nostræ non polluantur: frater enim et caro nostra est. Acquieverunt fratres sermonibus illius. ²⁸Et prætereuntibus Madianitis negotiatoribus, extrahentes eum de cisterna, vendiderunt eum Ismaëlitis, viginti argenteis: qui duxerunt eum in Ægyptum. ²⁹Reversusque Ruben ad cisternam, non invenit puerum: ³⁰et scissis vestibus pergens ad fratres suos, ait: Puer non comparet, et ego quo ibo? ³¹Tulerunt autem tunicam ejus, et in sanguine hædi, quem occiderant, tinxerunt: ³²mittentes qui ferrent ad patrem, et dicerent: Hanc invenimus: vide utrum tunica filii tui sit, an non. ³³Quam cum agnovisset pater, ait: Tunica filii mei est: fera pessima comedit eum, bestia devoravit Joseph. ³⁴Scissisque vestibus, indutus est cilicio, lugens filium suum multo tempore. ³⁵Congregatis autem cunctis liberis ejus ut lenirent dolorem patris, noluit consolationem accipere, sed ait: Descendam ad filium meum lugens in infernum. Et illo perseverante in fletu, ³⁶Madianitæ vendiderunt Joseph in Ægypto Putiphari eunucho Pharaonis, magistro militum.

38¹Eodem tempore, descendens Judas a fratribus suis, divertit ad virum Odollamitem, nomine Hiram. ²Viditque ibi filiam hominis Chananæi, vocabulo Sue: et accepta uxore, ingressus est ad eam. ³Quæ concepit, et peperit filium, et vocavit nomen ejus Her. ⁴Rursumque concepto fœtu, natum filium vocavit Onan. ⁵Tertium quoque peperit: quem appellavit Sela; quo nato, parere ultra cessavit. ⁶Dedit autem Judas uxorem primogenito suo Her, nomine Thamar. ⁷Fuit quoque Her primogenitus Judæ nequam in conspectu Domini: et ab eo occisus est. ⁸Dixit ergo Judas ad Onan filium suum: Ingredere ad uxorem fratris tui, et sociare illi, ut suscites semen fratri tuo. ⁹Ille sciens non sibi nasci filios, introiens ad uxorem fratris sui, semen fundebat in terram, ne liberi fratris nomine nascerentur. ¹⁰Et idcirco percussit eum Dominus, quod rem detestabilem faceret. ¹¹Quam ob rem dixit Judas Thamar nurui suæ: Esto vidua in domo patris tui, donec crescat Sela filius meus: timebat enim ne et ipse moreretur, sicut fratres ejus. Quæ abiit, et habitavit in domo patris sui. ¹²Evolutis autem multis diebus, mortua est filia Sue uxor Judæ: qui, post luctum consolatione suscepta, ascendebat ad tonsores ovium suarum, ipse et Hiras opilio gregis Odollamites, in Thamnas. ¹³Nuntiatumque est Thamar quod socer illius ascenderet in Thamnas ad tondendas oves. ¹⁴Quæ, depositis viduitatis vestibus, assumpsit theristrum: et mutato habitu, sedit in bivio itineris, quod ducit Thamnam: eo quod crevisset Sela, et non eum accepisset maritum. ¹⁵Quam cum vidisset Judas, suspicatus est esse meretricem: operuerat enim vultum suum, ne agnosceretur. ¹⁶Ingrediensque ad eam, ait: Dimitte me ut coëam tecum: nesciebat enim quod nurus sua esset. Qua respondente: Quid dabis mihi ut fruaris concubitu meo? ¹⁷dixit: Mittam tibi hædum de gregibus. Rursumque illa dicente: Patiar quod vis, si dederis mihi arrhabonem, donec mittas quod polliceris. ¹⁸Ait Judas: Quid tibi vis pro arrhabone dari? Respondit: Annulum tuum, et armillam, et baculum quem manu tenes. Ad unum igitur coitum mulier concepit, ¹⁹et surgens abiit: depositoque habitu quem sumpserat, induta est viduitatis vestibus. ²⁰Misit autem Judas hædum per pastorem suum Odollamitem, ut reciperet pignus quod dederat mulieri: qui cum non invenisset eam, ²¹interrogavit homines loci illius: Ubi est mulier quæ sedebat in bivio? Respondentibus cunctis: Non fuit in loco ista meretrix. ²²Reversus est ad Judam, et dixit ei: Non inveni eam: sed et homines loci illius dixerunt mihi, numquam sedisse ibi scortum. ²³Ait Judas: Habeat sibi, certe mendacii arguere nos non potest, ego misi hædum quem promiseram: et tu non invenisti eam. ²⁴Ecce autem post tres menses nuntiaverunt Judæ, dicentes: Fornicata est Thamar nurus tua, et videtur uterus illius intumescere. Dixitque Judas: Producite eam ut comburatur. ²⁵Quæ cum duceretur ad pœnam, misit ad socerum suum, dicens: De viro, cujus hæc sunt, concepi: cognosce cujus sit annulus, et armilla, et baculus. ²⁶Qui, agnitis muneribus, ait: Justior me est: quia non tradidi eam Sela filio meo. Attamen ultra non cognovit eam. ²⁷Instante autem partu, apparuerunt gemini in utero: atque in ipsa effusione infantium unus protulit manum, in qua obstetrix ligavit coccinum, dicens: ²⁸Iste egredietur prior. ²⁹Illo vero retrahente manum, egressus est alter: dixitque mulier: Quare divisa est propter te maceria? et ob hanc causam, vocavit nomen ejus Phares. ³⁰Postea egressus est frater ejus, in cujus manu erat coccinum: quem appellavit Zara.

39¹Igitur Joseph ductus est in Ægyptum, emitque eum Putiphar eunuchus Pharaonis, princeps exercitus, vir ægyptius, de manu Ismaëlitarum, a quibus perductus erat. ²Fuitque Dominus cum eo, et erat vir in cunctis prospere agens: habitavitque in domo domini sui, ³qui optime noverat Dominum esse cum eo, et omnia, quæ gerebat, ab eo dirigi in manu illius. ⁴Invenitque Joseph gratiam coram domino suo, et ministrabat ei: a quo præpositus omnibus gubernabat creditam sibi domum, et universa quæ ei tradita fuerant: ⁵benedixitque Dominus domui Ægyptii propter Joseph, et multiplicavit tam in ædibus quam in agris cunctam ejus substantiam: ⁶nec quidquam aliud noverat, nisi panem quo vescebatur. Erat autem Joseph pulchra facie, et decorus aspectu. ⁷Post multos itaque dies injecit domina sua oculos suos in Joseph, et ait: Dormi mecum. ⁸Qui nequaquam acquiescens operi nefario, dixit ad eam: Ecce dominus meus, omnibus mihi traditis, ignorat quid habeat in domo sua: ⁹nec quidquam est quod non in mea sit potestate, vel non tradiderit mihi, præter te, quæ uxor ejus es: quomodo ergo possum hoc malum facere, et peccare in Deum meum? ¹⁰Hujuscemodi verbis per singulos dies, et mulier molesta erat adolescenti: et ille recusabat stuprum. ¹¹Accidit autem quadam die ut intraret Joseph domum, et operis quippiam absque arbitris faceret: ¹²et illa, apprehensa lacinia vestimenti ejus, diceret: Dormi mecum. Qui relicto in manu ejus pallio fugit, et egressus est foras. ¹³Cumque vidisset mulier vestem in manibus suis, et se esse contemptam, ¹⁴vocavit ad se homines domus suæ, et ait ad eos: En introduxit virum hebræum, ut illuderet nobis: ingressus est ad me, ut coiret mecum: cumque ego succlamassem, ¹⁵et audisset vocem meam, reliquit pallium quod tenebam, et fugit foras. ¹⁶In argumentum ergo fidei retentum pallium ostendit marito revertenti domum, ¹⁷et ait: Ingressus est ad me servus hebræus quem adduxisti, ut illuderet mihi: ¹⁸cumque audisset me clamare, reliquit pallium quod tenebam, et fugit foras. ¹⁹His auditis dominus, et nimium credulus verbis conjugis, iratus est valde: ²⁰tradiditque Joseph in carcerem, ubi vincti regis custodiebantur, et erat ibi clausus.

²¹Fuit autem Dominus cum Joseph, et misertus illius dedit ei gratiam in conspectu principis carceris. ²²Qui tradidit…