1 Corinthians 10–16

10¹Nolo enim vos ignorare fratres, quoniam patres nostri omnes sub nube fuerunt, et omnes mare transierunt, ²et omnes in Moyse baptizati sunt in nube, et in mari: ³et omnes eamdem escam spiritalem manducaverunt, ⁴et omnes eumdem potum spiritalem biberunt (bibebant autem de spiritali, consequente eos, petra: petra autem erat Christus): ⁵sed non in pluribus eorum beneplacitum est Deo: nam prostrati sunt in deserto. ⁶Hæc autem in figura facta sunt nostri, ut non simus concupiscentes malorum, sicut et illi concupierunt. ⁷Neque idololatræ efficiamini, sicut quidam ex ipsis: quemadmodum scriptum est: Sedit populus manducare, et bibere, et surrexerunt ludere. ⁸Neque fornicemur, sicut quidam ex ipsis fornicati sunt, et ceciderunt una die viginti tria millia. ⁹Neque tentemus Christum, sicut quidam eorum tentaverunt, et a serpentibus perierunt. ¹⁰Neque murmuraveritis, sicut quidam eorum murmuraverunt, et perierunt ab exterminatore. ¹¹Hæc autem omnia in figura contingebant illis: scripta sunt autem ad correptionem nostram, in quos fines sæculorum devenerunt. ¹²Itaque qui se existimat stare, videat ne cadat. ¹³Tentatio vos non apprehendat nisi humana: fidelis autem Deus est, qui non patietur vos tentari supra id quod potestis, sed faciet etiam cum tentatione proventum ut possitis sustinere.

¹⁴Propter quod, carissimi mihi, fugite ab idolorum cultura: ¹⁵ut prudentibus loquor, vos ipsi judicate quod dico. ¹⁶Calix benedictionis, cui benedicimus, nonne communicatio sanguinis Christi est? et panis quem frangimus, nonne participatio corporis Domini est? ¹⁷Quoniam unus panis, unum corpus multi sumus, omnes qui de uno pane participamus. ¹⁸Videte Israël secundum carnem: nonne qui edunt hostias, participes sunt altaris? ¹⁹Quid ergo? dico quod idolis immolatum sit aliquid? aut quod idolum, sit aliquid? ²⁰Sed quæ immolant gentes, dæmoniis immolant, et non Deo. Nolo autem vos socios fieri dæmoniorum: ²¹non potestis calicem Domini bibere, et calicem dæmoniorum; non potestis mensæ Domini participes esse, et mensæ dæmoniorum. ²²An æmulamur Dominum? numquid fortiores illo sumus? Omnia mihi licent, sed non omnia expediunt. ²³Omnia mihi licent, sed non omnia ædificant.

²⁴Nemo quod suum est quærat, sed quod alterius. ²⁵Omne quod in macello venit, manducate, nihil interrogantes propter conscientiam. ²⁶Domini est terra, et plenitudo ejus. ²⁷Si quis vocat vos infidelium, et vultis ire: omne quod vobis apponitur, manducate, nihil interrogantes propter conscientiam. ²⁸Si quis autem dixerit: Hoc immolatum est idolis: nolite manducare propter illum qui indicavit, et propter conscientiam: ²⁹conscientiam autem dico non tuam, sed alterius. Ut quid enim libertas mea judicatur ab aliena conscientia? ³⁰Si ego cum gratia participo, quid blasphemor pro eo quod gratias ago? ³¹Sive ergo manducatis, sive bibitis, sive aliud quid facitis: omnia in gloriam Dei facite. ³²Sine offensione estote Judæis, et gentibus, et ecclesiæ Dei: ³³sicut et ego per omnia omnibus placeo, non quærens quod mihi utile est, sed quod multis: ut salvi fiant.

11¹Imitatores mei estote, sicut et ego Christi. ²Laudo autem vos fratres quod per omnia mei memores estis: et sicut tradidi vobis, præcepta mea tenetis. ³Volo autem vos scire quod omnis viri caput, Christus est: caput autem mulieris, vir: caput vero Christi, Deus. ⁴Omnis vir orans, aut prophetans velato capite, deturpat caput suum. ⁵Omnis autem mulier orans, aut prophetans non velato capite, deturpat caput suum: unum enim est ac si decalvetur. ⁶Nam si non velatur mulier, tondeatur. Si vero turpe est mulieri tonderi, aut decalvari, velet caput suum. ⁷Vir quidem non debet velare caput suum: quoniam imago et gloria Dei est, mulier autem gloria viri est. ⁸Non enim vir ex muliere est, sed mulier ex viro. ⁹Etenim non est creatus vir propter mulierem, sed mulier propter virum. ¹⁰Ideo debet mulier potestatem habere supra caput propter angelos. ¹¹Verumtamen neque vir sine muliere: neque mulier sine viro in Domino. ¹²Nam sicut mulier de viro, ita et vir per mulierem: omnia autem ex Deo. ¹³Vos ipsi judicate: decet mulierem non velatam orare Deum? ¹⁴Nec ipsa natura docet vos, quod vir quidem si comam nutriat, ignominia est illi: ¹⁵mulier vero si comam nutriat, gloria est illi: quoniam capilli pro velamine ei dati sunt. ¹⁶Si quis autem videtur contentiosus esse: nos talem consuetudinem non habemus, neque ecclesia Dei.

¹⁷Hoc autem præcipio: non laudans quod non in melius, sed in deterius convenitis. ¹⁸Primum quidem convenientibus vobis in ecclesiam, audio scissuras esse inter vos, et ex parte credo. ¹⁹Nam oportet et hæreses esse, ut et qui probati sunt, manifesti fiant in vobis. ²⁰Convenientibus ergo vobis in unum, jam non est Dominicam cœnam manducare. ²¹Unusquisque enim suam cœnam præsumit ad manducandum, et alius quidem esurit, alius autem ebrius est. ²²Numquid domos non habetis ad manducandum, et bibendum? aut ecclesiam Dei contemnitis, et confunditis eos qui non habent? Quid dicam vobis? laudo vos? in hoc non laudo. ²³Ego enim accepi a Domino quod et tradidi vobis, quoniam Dominus Jesus in qua nocte tradebatur, accepit panem, ²⁴et gratias agens fregit, et dixit: Accipite, et manducate: hoc est corpus meum, quod pro vobis tradetur: hoc facite in meam commemorationem. ²⁵Similiter et calicem, postquam cœnavit, dicens: Hic calix novum testamentum est in meo sanguine: hoc facite quotiescumque bibetis, in meam commemorationem. ²⁶Quotiescumque enim manducabitis panem hunc, et calicem bibetis, mortem Domini annuntiabitis donec veniat. ²⁷Itaque quicumque manducaverit panem hunc, vel biberit calicem Domini indigne, reus erit corporis et sanguinis Domini. ²⁸Probet autem seipsum homo: et sic de pane illo edat, et de calice bibat. ²⁹Qui enim manducat et bibit indigne, judicium sibi manducat et bibit, non dijudicans corpus Domini. ³⁰Ideo inter vos multi infirmi et imbecilles, et dormiunt multi. ³¹Quod si nosmetipsos dijudicaremus, non utique judicaremur. ³²Dum judicamur autem, a Domino corripimur, ut non cum hoc mundo damnemur. ³³Itaque fratres mei, cum convenitis ad manducandum, invicem exspectate. ³⁴Si quis esurit, domi manducet, ut non in judicium conveniatis. Cetera autem, cum venero, disponam.

12¹De spiritualibus autem, nolo vos ignorare fratres. ²Scitis quoniam cum gentes essetis, ad simulacra muta prout ducebamini euntes. ³Ideo notum vobis facio, quod nemo in Spiritu Dei loquens, dicit anathema Jesu. Et nemo potest dicere, Dominus Jesus, nisi in Spiritu Sancto. ⁴Divisiones vero gratiarum sunt, idem autem Spiritus: ⁵et divisiones ministrationum sunt, idem autem Dominus: ⁶et divisiones operationum sunt, idem vero Deus qui operatur omnia in omnibus. ⁷Unicuique autem datur manifestatio Spiritus ad utilitatem. ⁸Alii quidem per Spiritum datur sermo sapientiæ: alii autem sermo scientiæ secundum eumdem Spiritum: ⁹alteri fides in eodem Spiritu: alii gratia sanitatum in uno Spiritu: ¹⁰alii operatio virtutum, alii prophetia, alii discretio spirituum, alii genera linguarum, alii interpretatio sermonum. ¹¹Hæc autem omnia operatur unus atque idem Spiritus, dividens singulis prout vult.

¹²Sicut enim corpus unum est, et membra habet multa, omnia autem membra corporis cum sint multa, unum tamen corpus sunt: ita et Christus. ¹³Etenim in uno Spiritu omnes nos in unum corpus baptizati sumus, sive Judæi, sive gentiles, sive servi, sive liberi: et omnes in uno Spiritu potati sumus. ¹⁴Nam et corpus non est unum membrum, sed multa. ¹⁵Si dixerit pes: Quoniam non sum manus, non sum de corpore: num ideo non est de corpore? ¹⁶Et si dixerit auris: Quoniam non sum oculus, non sum de corpore: num ideo est de corpore? ¹⁷Si totum corpus oculus: ubi auditus? Si totum auditus: ubi odoratus? ¹⁸Nunc autem posuit Deus membra, unumquodque eorum in corpore sicut voluit. ¹⁹Quod si essent omnia unum membrum, ubi corpus? ²⁰Nunc autem multa quidem membra, unum autem corpus. ²¹Non potest autem oculus dicere manui: Opera tua non indigeo: aut iterum caput pedibus: Non estis mihi necessarii. ²²Sed multo magis quæ videntur membra corporis infirmiora esse, necessariora sunt: ²³et quæ putamus ignobiliora membra esse corporis, his honorem abundantiorem circumdamus: et quæ inhonesta sunt nostra, abundantiorem honestatem habent. ²⁴Honesta autem nostra nullius egent: sed Deus temperavit corpus, ei cui deerat, abundantiorem tribuendo honorem, ²⁵ut non sit schisma in corpore, sed idipsum pro invicem sollicita sint membra. ²⁶Et si quid patitur unum membrum, compatiuntur omnia membra: sive gloriatur unum membrum, congaudent omnia membra.

²⁷Vos autem estis corpus Christi, et membra de membro. ²⁸Et quosdam quidem posuit Deus in ecclesia primum apostolos, secundo prophetas, exinde doctores, deinde virtutes, exinde gratias curationum, opitulationes, gubernationes, genera linguarum, interpretationes sermonum. ²⁹Numquid omnes apostoli? numquid omnes prophetæ? numquid omnes doctores? ³⁰numquid omnes virtutes? numquid omnes gratiam habent curationum? numquid omnes linguis loquuntur? numquid omnes interpretantur? ³¹Æmulamini autem charismata meliora. Et adhuc excellentiorem viam vobis demonstro.

13¹Si linguis hominum loquar, et angelorum, caritatem autem non habeam, factus sum velut æs sonans, aut cymbalum tinniens. ²Et si habuero prophetiam, et noverim mysteria omnia, et omnem scientiam: et si habuero omnem fidem ita ut montes transferam, caritatem autem non habuero, nihil sum. ³Et si distribuero in cibos pauperum omnes facultates meas, et si tradidero corpus meum ita ut ardeam, caritatem autem non habuero, nihil mihi prodest.

⁴Caritas patiens est, benigna est. Caritas non æmulatur, non agit perperam, non inflatur, ⁵non est ambitiosa, non quærit quæ sua sunt, non irritatur, non cogitat malum, ⁶non gaudet super iniquitate, congaudet autem veritati: ⁷omnia suffert, omnia credit, omnia sperat, omnia sustinet.

⁸Caritas numquam excidit: sive prophetiæ evacuabuntur, sive linguæ cessabunt, sive scientia…